Co warto wiedzieć o tym badaniu?
Badanie to wykrywa obecność wysokoonkogennych typów wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV), odpowiadających za zdecydowaną większość przypadków raka szyjki macicy. Materiał do badania pobiera się wymazem z szyjki macicy.
Jak przygotować się do badania?
- Termin badania, a krwawienie miesięczne: Zaplanuj wizytę tak, aby odbyła się co najmniej 4 dni po ustąpieniu krwawienia lub minimum 4 dni przed jego spodziewanym rozpoczęciem (wymazu nigdy nie pobiera się w trakcie miesiączki).
- Leki dopochwowe: Zrezygnuj z aplikacji jakichkolwiek preparatów dopochwowych na minimum 4 dni przed planowanym badaniem.
- Wcześniejsze wizyty: Upewnij się, że od Twojej ostatniej kontroli ginekologicznej lub przezpochwowego badania USG minęły przynajmniej 24 godziny.
- Aktywność seksualna: Powstrzymaj się od współżycia płciowego przez 1 do 2 dni poprzedzających pobranie materiału.
- Infekcje intymne: Przełóż badanie na inny termin, jeśli zmagasz się z aktywnym stanem zapalnym pochwy, któremu towarzyszą upławy.
Dlaczego wykonujemy to badanie?
W przypadku uzyskania dodatniego wyniku testu HPV HR wykonywana jest cytologia na podłożu płynnym (LBC), która pozwala dokładniej ocenić obecność nieprawidłowych zmian w komórkach szyjki macicy. Co ważne – nie trzeba wtedy ponownie pobierać wymazu, bo wykorzystuje się materiał z tego samego pobrania. Jeśli jej wynik będzie prawidłowy, lekarz zaleci ponowne badanie profilaktyczne po upływie 12 miesięcy.
Zgodnie z nowymi zasadami kobiety z ujemnym wynikiem testu HPV HR i bez dodatkowych czynników ryzyka będą mogły wykonywać kolejne badanie po pięciu latach. Częstsze kontrole przewidziano m.in. dla kobiet zakażonych wirusem HIV lub przyjmujących leki immunosupresyjne.
Jeśli w wyniku badania zostaną stwierdzone zmiany o charakterze dysplastycznym – lekarz ginekolog skieruje Pacjentkę na dalszą diagnostykę, tj. badanie kolposkopowe (przezpochwowe) lub badanie kolposkopowe z pobraniem wycinka do badania histopatologicznego. W przypadku rozpoznania raka szyjki macicy lub inne schorzenie – zostanie wydane skierowanie do leczenia specjalistycznego lub na dalszą diagnostykę.
Pacjentki z badania mogą skorzystać, jeśli od ostatniej cytologii minęły co najmiej 3 lata.
Piśmiennictwo
- European Commission, European guidelines and quality assurance scheme for cervical cancer screening. International Agency for Research on Cancer, World Health Organization, 2023. https://cancer-screening-and-care.jrc.ec.europa.eu/en/ec-cvc/european-cervical-cancer-guidelines
- European Commission. Official Communication. 2023. https://tiny.pl/2j6cb1_c
- Arbyn M, et al. Detecting cervical precancer and reaching underscreened women by using HPV testing on self samples: updated meta-analyses. BMJ. 2018;363:k4823. doi:10.1136/bmj.k4823
- Narodowy Instytut Onkologii – post ekspercki prof. Andrzeja Nowakowskiego. Facebook.
- Ministerstwo Zdrowia, https://www.nfz.gov.pl/dla-pacjenta/programy-profilaktyczne/